Havada 1000 km Sürate Ulaşabilen Uçaklar, Nasıl Oluyor da Çarpışmadan Uçabiliyorlar?

featured
service

Uçuşumuzun güvenliğinden tasa etsek de uyum ve güvenlik planlamaları aslında bizim görmediğimiz bir buz dağını içerir. Bu yüzden kabin memurları ve pilotlar, meraklı ve telaşlı olan bizlerden sık sık sorulara maruz kalır.

Bu sorulardan biri de uçağın öteki bir uçakla çarpışma ihtimali ya da bu türlü bir şeyin olmaması için neler yapıldığı. Karşılığı ise TCAS sistemi. Gelin, bu sistemin nasıl çalıştığına birlikte bakalım.

Yeni teknolojiler gelişti lakin biz birinci olarak “demode” lakin hâlâ kullanılan prosedüre göz atalım: Kuzey-Güney kuralı.

d23a34476b4b0c949092967adbcdf41b9a05e45c

Yarım daire kuralı da denilen bu usulde, uçakların istikametlerine bağlı olarak hangi yükseklikte uçması gerektiği belirleniyor. Bu da birbirine gerçek uçan uçakların ortalarında en az 305 metre dikey uzaklık olacak halde çapraz geçiş yapmalarını sağlıyor.

e3d4de0e08734c366648358fd2fc272a5f7ef0cb

Kısacası gökyüzü, uçaklar için makul kısımlara ayrılıyor ve pilotlar da uçuştan evvel bu datayı kullanarak öteki uçaklarla ortalarına uzaklık koyuyor.

Elbette uçaklar, hava trafik denetim sistemleriyle ve yeni teknolojilerle dolular.

95e71da1dd69736a37957a6e8e9325c9acfb368d

Teknolojilerden en bilindik olanı ise “TCAS/ACAS Traffic Alert and Collision Avoidance System/Trafik İhtar ve Çarpışma Önleyici Sistem)”. Bu otomatik sistem, büsbütün uçak çarpışmalarının önüne geçmek için tasarlandı ve birçok faktörü içinde barındırıyor. 

Sistemin temel teknolojilerinden biri, radar ve transponder.

b6a07bdc03f062b093b7262fe85f3fa0e2012d66

Uçaklar, transponder (bir sinyal aldıktan sonra cevap olarak farklı bir sinyal yayan bir cihaz) ve radar sistemleri sayesinde hava trafik denetim ekibiyle bağlantı içinde oluyorlar. Transponder, uçağın tanımlama kodunu yayınlayıp başka uçaklar tarafından algılanmasını sağlarken radar, uçakların pozisyonunu izleyerek trafik kontrolörlerine ulaştırıyor.

Ayrıca TCAS sayesinde uçaklar, birbiri ortasında bağlantı kurulabiliyor. Böylelikle pilotlar, diğer uçakların yerleri ve yüksekliklerini rahatlıkla öğreniyor.

Sistem, tehlikeli bir durumda çabucak alarma geçiyor.

Eğer seyir hâlindeyken potansiyel bir tehlike yaklaşıyorsa, yani çarpışma riski varsa sistem bunu anlayabiliyor. İki ya da daha fazla uçak, çarpışma tehlikesi içine girdiğinde TCAS, otomatik olarak komutlar ve ikazlar üretmeye başlıyor.

Important!  Demir Kubbe nedir? Demir Kubbe özellikleri

Ayrıca sistem, uçağın yükselmesi yahut alçalması gerektiğine dair komutları da barındırıyor ve bu komutları uygulamakla yükümlü pilotlar, uçağın yüksekliğini değiştirerek çarpışma ihtimali önlüyor.

Kısacası uçakların birbiriyle çarpışma ihtimali, rutin süreçler yapılan bir seyirde neredeyse imkânsız.

Yeni teknolojiler sayesinde uçaktaki güvenlik endişemizin minimuma inmesi sağlanıyor. Evet, kalkıştan evvel anlatılan bir dizi acil durumda yapılacak süreçlerle ilgili sunum sizi geriyor olabilir lakin aslında bu, her gün binmeye alışık olmadığımız bir araç olduğundan yahut uçağa birinci kere binecek beşerler olabileceğinden her seferinde baştan sona anlatılmak zorunda.

Bir uçak kazasında ölme ihtimaliniz 11 milyonda 1 iken otomobil kazasında ölme ihtimaliniz 120’de 1! Bu yüzden, pilotunuza ve uçaktaki sisteme güvenip gökyüzünde süzülmenin keyfini çıkarın!

Kaynaklar: Flying by Numbers, Simple Flying, Aero Savvy

Uçaklarla ilgili öbür merak bahislerini ele aldığımız içeriklerimize göz atmak isterseniz:

Havada 1000 km Sürate Ulaşabilen Uçaklar, Nasıl Oluyor da Çarpışmadan Uçabiliyorlar?

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Giriş Yap

Cyber® Turkey News ayrıcalıklarından yararlanmak için hemen giriş yapın veya hesap oluşturun, üstelik tamamen ücretsiz!