Uçakların Kanatlarından Çıkan Beyaz Gazlar Tam Olarak Nedir? Tek Sebebi Hava Akımı Değil!

featured
service

Havanın soğuk ve nemli katmanlarında, uçağın süratle hareket etmesi beyaz izlere yol açabilir. Aslında tabiatın ve teknolojinin bir ortaya gelmesinin etkileyici bir sonucu. Gelin, bu fenomenlere birlikte bakalım.

Havacılıkla ilgilenen birçok kişi, uçakların kanat uçlarından, bilhassa de iniş ve kalkış sırasında ağır olarak ortaya çıkan beyaz dumanları merak eder. Pekala, bu dumanlar tam olarak nedir? Aslında bunun birkaç sebebi var. Bu sebepler ortasında en yaygın olanı ise “kanat ucu girdapları” yahut “vortex” olarak isimlendirilen hava akımı nedeniyle su buharının ağırlaşması nedeniyle oluyor.

Aslında bu beyaz gazların komplo teorisine bile husus olduğunu gördük. Bilhassa kanatların yanındaki borulardan beyaz gaz imgesinde bir şeylerin çıktığı görüntüler çok tanınan oldu. Bu bahiste kafanızda bir soru işareti kalmaması için tüm bunları yakından inceleyeceğiz.

Kanat ucu girdapları ile başlayalım. Vortex olarak bilinen bu duruma ne sebep olur?

72e834bea14e1f27f845aa9e66f1aa1707d95290

Kanat ucu girdapları, uçağın kanatlarının uçlarında oluşan dönel hava hareketleridir. Uçak kanadının altında yüksek basınç, üstünde ise düşük basınç oluşur. Bu basınç farkı nedeniyle, kanadın altındaki hava, kanadın uçlarından üst kısma hakikat hareket eder. Bu hareket sırasında dönel bir hareket oluşur ve bu da kanat ucu girdabını meydana getirir.

Kanat ucu girdapları oluştuğunda, çevresel hava bu girdap içinde süratle döner. Bu döner hareket, hava içindeki basıncın düşmesine neden olur. Basıncın düşmesi ile birlikte hava sıcaklığı da düşer. Şayet havadaki su buharı ölçüsü yeterliyse, bu soğuma su buharının ağırlaşmasına ve minik su damlacıklarının oluşmasına neden olur. İşte bu minik su damlacıkları, beyaz duman olarak gözlemlenen oluşumu meydana getirir.

Bazı durumlarda bu dumanın uçak motorlarından geldiğini gözlemleriz.

6e076889286d5631e29e85f60536f5662dec933a

Bazı durumlarda, beyaz dumanın motorlardan geldiğini gözlemleyebiliriz. Bu duman, uçağın motorlarının yanmasından kaynaklanan egzoz gazlarının ağırlaşmasıdır. Bilhassa soğuk havalarda yahut yüksek nemli ortamlarda, bu gazlar havadaki su buharıyla karışarak ağırlaşabilir ve beyaz bir duman oluşturabilir.

Important!  Ankara'da F-4 Savaş Uçağına İlişkin "Drop Tank" Otoparka Düştü: 3 Otomobil Pert Oldu [Video]

Bu girdapların tehlikeleri var mıdır?

7c4c37c56a80d3b80a1cbb1b633cdd64752defc6

Bu girdaplar, bilhassa büyük uçaklarda daha besbelli olup, çabucak gerisinden gelen öbür uçaklar için potansiyel bir tehlike oluşturabilir. Bu nedenle, hava trafik kontrolörleri, büyük uçaklar ortasında makul bir takip aralığı bırakarak bu potansiyel tehlikeyi minimize ederler.

Uçaklar acil durumlarda kanatlarından yakıt tahliye etmek zorunda kalabilir.

Komplo teorilerine dahi bahis olan bu bahis, “fuel dumping” ismiyle biliniyor. Fuel dumping; bilhassa büyük, uzun menzilli ticari uçaklarda bulunan bir sistemle, acil iniş durumlarında uçağın çok yükünü azaltmak hedefiyle fazla yakıtını süratle atmosfere bırakma sürecidir.

Her uçağın belirlenmiş bir maksimum iniş yükü vardır. Şayet bir uçak, kalkıştan kısa bir mühlet sonra rastgele bir acil durum nedeniyle iniş yapmak zorunda kalırsa, bu tartının üzerinde olabilir, zira planlanan rotası boyunca tüketmesi gereken yakıta sahip olacaktır.

Yüksek yükle iniş yapmak, uçağın iniş kadrolarına, fren sistemine ve başka yapısal bileşenlerine ziyan verebilir. Bu riski azaltmak için, yakıt atma sistemi devreye alınır. Uçak, bu sistem aracılığıyla kanatlarının uçlarından yakıtı atmosfere bırakır.

Atmosfere bırakılan yakıt, yüksek irtifada hızla buharlaşır ve çoklukla yere ulaşmadan dağılır. Ancak bu süreç yalnızca mecburî olduğunda kullanılır çünkü yakıt atmak hem ekonomik maliyetlere hem de potansiyel çevresel tesirlere sahiptir.

Kaynaklar: Simpe Flying, Quora, MonroeAerospace

Uçakların Kanatlarından Çıkan Beyaz Gazlar Tam Olarak Nedir? Tek Sebebi Hava Akımı Değil!

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Giriş Yap

Cyber® Turkey News ayrıcalıklarından yararlanmak için hemen giriş yapın veya hesap oluşturun, üstelik tamamen ücretsiz!